 |
Язычніцта (паганства) — умоўны тэрмін, які абазначае старажытныя вераванні і культы. На працягу многіх тысячагоддзяў язычніцтва зведала шматлікія змены, пераўтварэнні, больш познія напластаванні. Яно пачыналася ад культу продкаў і закончылася складаным і разгорнутым пантэонам багоў.1 (ст.273)В. Вяргей, І. Ганецкая, М. Гурын. Гісторыя Беларусі (у шасці тамах) Першы том. Мінск, ВП "Экаперспектыва", 2000.
Было развіта вераванне ў новае жыццё чалавечай душы пасля смерці, звязанае з аграрных культам. Памерлыя продкі лічыліся апекунамі сем'яў. Амаль усе ўсходнеславянскія традыцыйныя святы ўтрымлівалі элементы культу продкаў. Яго адгалоскі ёсць і на Каляды, падчас якіх адной з галоўных страў была куцця - старажытнае памінальнае страва, а перад тым, як пачаць трапезу, выплюхваў частка напоя на стол - для памерлых, на Масленіцу замест напоя на акенца клалі блін ці аддавалі блін жабракам , таксама меў месца звычай хадзіць да аднаго ў госці - развітвацца; звычай не перадаваць праз парог паўстаў з-за таго, што ў старажытнасці пад парогам хавалі продкаў (з парогамі звязаны так жа некаторыя абрады і замовы).aКульт предков. Материал из Википедии — свободной энциклопедии. |
• Духоўная культура ў каменным веку
• Пахавальныя звычаі ў каменным веку
• Духоўная культура ў бронзавым веку
• Пахавальныя звычаі насельніцтва культур бронзавага веку
• Духоўная культура ў жалезным веку
• Пахавальныя звычаі насельніцтва культур жалезнага веку
• Язычніцтва: народныя святкаванні і абрады
|
 |
3 распаўсюджваннем хрысціянства паступова фарміравалася саслоўе духавенства, якое склалі самыя адукаваныя і ўплывовыя людзі. Знаёмства з візантыйскай культурай з'явілася стымулам для развіцця адукацыі, літаратуры, мастацтва, архітэктуры. Пры цэрквах і манастырах адкрываліся школы, перапісваліся кнігі. У беларускіх землях разгарнулася каменнае будаўніцтва. Саборы, цэрквы і манастыры сталі самымі прыгожымі і велічнымі будынкамі. Убранства гэтых будынкаў далучала веруючых людзей да высокага мастацтва.1 (ст.286)В. Вяргей, І. Ганецкая, М. Гурын. Гісторыя Беларусі (у шасці тамах) Першы том. Мінск, ВП "Экаперспектыва", 2000.
Адначасова на працягу перыяду раннефеадальных княстваў працягвалі існаваць і паганскія традыцыі балцкага і славянскага насельніцтва. |
• Язычніцтва: народныя святкаванні і абрады
• Прыняцце і распаўсюджанне хрысціянства
• Зараджэнне і развіццё пісьменства
• Рэлігійная літаратура
• Музычная культура
• Мінская замкавая царква (2-я пал. XI ст.; пач. XII ст.)
• Торвалд Кодрансан (Вандроўнік)
• Кірыла Тураўскі
• Ефрасіння Полацкая
|
